De wereld moet verduurzamen. Een nobel en noodzakelijk initiatief. We moeten duurzaam energie opwekken en er zuinig mee omgaan en proberen zo circulair mogelijk te leven. Dat wil o.a. zeggen dat we voedsel uit de buurt halen en dat we ons afval zodanig scheiden dat het kan worden hergebruikt.

Voor de verduurzaming van de energiesector heeft onze gemeente enkel planologisch invloed. Dongen heeft buiten landelijk of regionaal georganiseerde subsidieregelingen zelf geen aanvullende subsidies, zoals medefinanciering van een groen dak bijvoorbeeld. Gelukkig hebben we Energie Dongen nog, die inwoners helpt om zowel individuele als gezamenlijke energieprojecten op te zetten. Dat kost de gemeente, afgezien een kleine inspanning van de ambtenaren, nauwelijks geld.

Voor de afvalinzameling is dat wel anders. Die slaat een behoorlijk gat in de begroting. We hebben in ons dorp de mogelijkheid om aan huis papier, PMD, gft en restafval op te laten halen. Decentraal komt er nog (frituur-)olie, kleding en glas bij en centraal het overige afval dat we moeten aanbieden in de milieustraat De Coolhof.

Sinds 2016 wordt het huisvuil in drie bakken opgehaald: één keer in de vier weken papier en eens per twee weken het GFT en restafval. Ook PMD die in doorzichtig plastic zakken wordt verzameld wordt eens in de twee weken opgehaald.
Voor 2016 werd PMD nog samengevoegd met restafval en was de grijze KOMO-vuilniszak de methode om afval af te voeren. Voor 2016 was er geen enkele beperking op de hoeveelheid. Met de komst van de grijze bak werd ook het volume beperkt tot pakweg 150 liter per 2 weken.

Nu gaat men onder druk van landelijke regelgeving het ophalen van afval nog verder terugdringen. In 2021 mogen we nog 100 kg restafval aanbieden per jaar in  de grijze bakken en in 2025 wordt dit nog maar 30 kilo. 

Als we dit doen door beter afval te scheiden zal de overlast voor de burgers mee moeten vallen. Het is echter niet alleen een duurzaamheidsverbetering, maar vooral een kostenreductie voor de gemeente.
Jammer is dat we wel de normen krijgen waaraan we moeten voldoen, maar dat de praktische hulpmiddelen niet worden gegeven hoe afval te scheiden. Wanneer doen we dit nu goed en wanneer niet? Al snel verwijst men naar websites, maar als je bijvoorbeeld een uitgebreide lijst wil reproduceren wat je nu eigenlijk bij PMD mag gooien is het nog flink zoeken. Per artikel is het wel te vinden, maar een gedetailleerde lijst?

En hoe stimuleren we dit door niet alleen te bestraffen wanneer het fout gaat, maar belonen als het goed gaat?  In Dongen worden wel meer straat- of wijkcompetities gehouden, zoals de geelste straat van Dongen. Een plan laten uitwerken zou zo gek nog niet zijn.

Het zal wel een hele uitdaging worden om afval te splitsen. Om te beginnen zit alles soms tot wel vier lagen verpakt: zakje zit in doos, doos zit in plastic en die zitten weer in een grotere doos. Dozen gaan naar het papier, plastic naar PMD, en wellicht ook de zakjes. De oplossing heb ik niet voorhanden, maar minimaal één laag zou hier tussenuit moeten kunnen.
En wellicht moeten we gaan stimuleren dat klanten zelf hun bakjes e.d. meenemen om de gekochte etenswaren in te vervoeren. In mijn ogen zijn er nog niet echt commercieel interessante alternatieven bedacht voor dit doel.  Er zijn slagers die de onsjes vleeswaren hebben voorverpakt in plastic bakjes met een deksel. Deze bakjes gaan weer in een zakje en alle zakjes gaan weer in een papieren of plastic tas. Vanwege hygiëne is meestal de reden waarom men dit doet. Maar kan dat niet anders? Wellicht een maximum regel instellen over het aantal lagen verpakkingen.

Er wordt elke 4 weken papier opgehaald. Tot een jaar of twee geleden was de bak groot genoeg. Nu vanwege Corona en belabberd lokaal aanbod er veel via webwinkels wordt aangeschaft is het elke vier weken spannend of al het aanbod erin past.

En wat doe je als je net als ik vier katten heb, die allemaal in de kattenbak poepen. Daar gaat nu per jaar ongeveer 200 kg aan kattenkorrels op. Dat is restafval. Als het zo doorgaat zullen de katten in 2025 aan de astronautenvoeding moeten.

Ook de plastic tasjescampagne van een aantal jaren terug moet nieuw leven in worden geblazen. Ik zie dat er inmiddels weer veel plastic zakjes worden uitgedeeld zonder dat er iemand een opmerking over maakt. Zowel de winkeliers als de klanten letten er de laatste tijd minder op.

Ik ben benieuwd hoe breed het draagvlak is van alle beperkingen rondom afvalinzameling. Er zal nog heel wat gepuzzeld moeten worden om iedereen tevreden te houden en een duurzamer systeem te hebben.